کنترل بار شیوا امواج یک رله حفاظتی برای اندازه‌گیری جریان مصرف‌کننده و حفاظت موتور و تجهیزات صنعتی در برابر افزایش، کاهش و عدم تقارن جریان است. مدل‌های دیجیتال این برند جریان عبوری را بدون نیاز به CT خارجی و با عبور مستقیم هادی از مسیر اندازه‌گیری دستگاه پایش می‌کنند. خانواده فعلی شامل مدل‌های 15 و 60 آمپر و سری FN در رده‌های 30 و 100 آمپر است. امکاناتی مانند نمایش جریان، تنظیم حد اضافه‌جریان و کاهش جریان، تأخیر وصل و قطع و زمان استارت اولیه، بسته به مدل در دسترس هستند. کنترل بار برای حفاظت کامل در برابر قطع فاز یا مشکلات ولتاژ کافی نیست و در این شرایط باید کنترل فاز یا کنترل فاز بار نیز بررسی شود.
برای راهنمای خرید و دریافت قیمت کنترل بار شیوا امواج با شماره 03191091031 تماس بگیرید.
کنترل بار شیوا امواج یکی از تجهیزات حفاظتی برای پایش جریان موتور، پمپ، فن و سایر مصرف‌کننده‌های صنعتی است. این دستگاه جریان واقعی بار را اندازه‌گیری می‌کند و در صورت افزایش بیش از حد، کاهش غیرعادی یا ایجاد عدم تقارن میان جریان فازها، خروجی حفاظتی خود را تغییر می‌دهد. در مدل‌های دیجیتال شیوا امواج، مقدار جریان، تنظیمات و پیام‌های خطا روی نمایشگر قابل مشاهده هستند و اندازه‌گیری جریان بدون CT خارجی انجام می‌شود. خانواده کنترل بار این برند در چند محدوده جریان عرضه می‌شود تا بتوان متناسب با جریان واقعی مصرف‌کننده، مدل دقیق‌تری انتخاب کرد. کنترل بار با کنترل فاز تفاوت دارد؛ کنترل بار روی جریان مصرف‌کننده تمرکز می‌کند، در حالی که کنترل فاز وضعیت ولتاژ و فازهای شبکه را پایش می‌کند. بنابراین برای طراحی یک سیستم حفاظت مناسب باید مشخص شود کدام نوع خطاها باید شناسایی شوند.
کنترل بار یک رله پایش جریان است که مقدار جریان مصرفی بار را با حدود تنظیم‌شده مقایسه می‌کند. در شرایط عادی، خروجی دستگاه اجازه ادامه کار مصرف‌کننده را می‌دهد؛ اما اگر جریان از حد مجاز بالاتر رود، بیش از حد کاهش پیدا کند یا اختلاف جریان فازها از مقدار تعیین‌شده عبور کند، رله پس از اعمال منطق زمانی مربوط، فرمان حفاظتی صادر می‌کند.
در مدارهای موتوری، خروجی کنترل بار معمولاً در مدار فرمان کنتاکتور قرار می‌گیرد. در نتیجه خود کنترل بار لزوماً جریان قدرت موتور را قطع نمی‌کند؛ بلکه بوبین کنتاکتور را از مدار خارج می‌کند و کنتاکتور جریان اصلی را قطع می‌کند.
این روش امکان می‌دهد کنترل بار برای موتورهایی با توان‌های مختلف استفاده شود، مشروط بر اینکه محدوده اندازه‌گیری جریان دستگاه با جریان مصرف‌کننده سازگار باشد و مدار قدرت نیز با تجهیزات حفاظتی مناسب طراحی شده باشد.
در سبد فعلی شیوا امواج دو خانواده اصلی کنترل بار دیجیتال سه‌فاز دیده می‌شود: کنترل بار دیجیتال با کد خانواده 13F6 و کنترل بار دیجیتال سری FN با کد خانواده 13FN1. تفاوت مهم این خانواده‌ها در محدوده جریان و برخی امکانات مربوط به مرحله راه‌اندازی است.
| مدل | رده جریان | دقت نمایش | خانواده |
|---|---|---|---|
| DLF-15A | 0.5–15A | 0.1A | کنترل بار دیجیتال |
| DLF-60A | 1–60A | 1A | کنترل بار دیجیتال |
| DLFN-30A | مدل تا 30A | 0.1A | سری FN |
| DLFN-100A | 1–100A | 1A | سری FN |
برای مدل DLFN-30A بهتر است در سفارش صنعتی به کد کامل محصول و دیتاشیت همان نسخه توجه شود. مهم‌ترین معیار عملی، قرار گرفتن جریان واقعی مصرف‌کننده در محدوده مناسب اندازه‌گیری و امکان تنظیم دقیق حد حفاظت است.
خانواده کنترل بار دیجیتال شیوا امواج با کد 13F6 در دو مدل DLF-15A و DLF-60A عرضه می‌شود. مدل DLF-15A برای جریان‌های پایین‌تر طراحی شده و دقت نمایش 0.1A دارد، در حالی که DLF-60A جریان‌های بالاتر را پوشش می‌دهد و دقت نمایش آن 1A است.
این خانواده جریان را بر اساس منحنی I²t کنترل می‌کند و اندازه‌گیری بدون CT خارجی انجام می‌شود. هادی‌های جریان از مسیرهای اندازه‌گیری دستگاه عبور داده می‌شوند و سازنده حداکثر سطح مقطع عبوری را 25mm² اعلام کرده است.
نمایش جریان، مقادیر تنظیمی و پیام‌های خطا از امکانات این مدل‌ها هستند. همچنین حفاظت افزایش جریان، کاهش جریان و عدم تقارن جریان در این خانواده وجود دارد.
سری FN نسل دیگری از کنترل بار دیجیتال شیوا امواج است که در مدل‌های DLFN-30A و DLFN-100A عرضه می‌شود. این خانواده نیز جریان را بدون CT خارجی اندازه‌گیری می‌کند و امکان عبور مستقیم کابل با سطح مقطع حداکثر 25mm² دارد.
سری FN علاوه بر حفاظت افزایش، کاهش و عدم تقارن جریان، دو حالت کاری دستی و خودکار برای مدیریت شرایط استارت اولیه موتور دارد. این قابلیت برای تشخیص بهتر شرایط غیرعادی در هنگام راه‌اندازی طراحی شده است.
در حالت دستی می‌توان زمان استارت اولیه را تنظیم کرد و در این بازه اضافه‌جریان طبیعی راه‌اندازی موتور نادیده گرفته می‌شود. در حالت خودکار، کنترلر شرایط جریان مرحله استارت را نیز بررسی می‌کند تا در صورت بروز شرایط شدید غیرعادی، خروجی سریع‌تر قطع شود.
اضافه‌جریان می‌تواند در اثر افزایش بار مکانیکی، گیرکردن محور، مشکل در یاتاقان، قفل شدن پمپ، افزایش فشار فرآیند یا سایر شرایط غیرعادی ایجاد شود. کنترل بار مقدار جریان را با حد OL مقایسه می‌کند و در صورت تجاوز از مقدار مجاز و ادامه شرایط خطا، خروجی حفاظتی تغییر وضعیت می‌دهد.
استفاده از منحنی I²t باعث می‌شود زمان عملکرد فقط به عبور ساده از یک مقدار ثابت وابسته نباشد و شدت جریان نیز در رفتار حفاظتی اثر داشته باشد.
مقدار OL باید بر اساس جریان واقعی و مشخصات موتور تنظیم شود. تنظیم بیش از حد بالا می‌تواند حفاظت را کم‌اثر کند و مقدار بیش از حد پایین نیز ممکن است هنگام بار طبیعی باعث قطع ناخواسته شود.
برخلاف بسیاری از حفاظت‌های سنتی که تنها اضافه‌جریان را بررسی می‌کنند، کنترل بار شیوا امواج امکان پایش کاهش جریان را نیز دارد. پایین آمدن جریان در برخی ماشین‌آلات می‌تواند نشانه بروز خطا باشد.
یکی از کاربردهای رایج این قابلیت، پمپ و کف‌کش است. در صورتی که پمپ بدون آب یا با بار بسیار کم کار کند، جریان موتور می‌تواند نسبت به شرایط عادی کاهش پیدا کند. با تنظیم صحیح حد UL، کنترل بار می‌تواند این تغییر را تشخیص داده و خروجی را قطع کند.
برای استفاده از این قابلیت بهتر است جریان موتور در حالت عادی و در وضعیت بی‌باری اندازه‌گیری شود و مقدار UL بر اساس داده واقعی تنظیم شود. یک مقدار ثابت برای همه پمپ‌ها مناسب نیست.
در یک موتور سه‌فاز سالم انتظار می‌رود جریان فازها در شرایط متعادل به یکدیگر نزدیک باشند. اختلاف زیاد میان جریان فازها می‌تواند ناشی از مشکل شبکه، سیم‌کشی، موتور یا بار باشد.
کنترل بار شیوا امواج امکان پایش عدم تقارن جریان را دارد. در خانواده‌های بررسی‌شده، پارامتر A% برای این منظور استفاده می‌شود و مقدار مجاز باید متناسب با شرایط واقعی موتور تنظیم شود.
این حفاظت با حفاظت «عدم تقارن ولتاژ» یکسان نیست. کنترل بار جریان‌ها را بررسی می‌کند؛ برای پایش اختلاف ولتاژ شبکه باید از کنترل فاز یا کنترل فاز بار دارای قابلیت مربوط استفاده شود.
در کنترل موتور، تغییرات بسیار کوتاه جریان نباید همیشه باعث قطع فوری دستگاه شوند. به همین دلیل پارامترهای زمانی برای هماهنگ کردن حفاظت با رفتار واقعی بار در نظر گرفته شده‌اند.
در مدل‌های دیجیتال شیوا امواج، زمان ON می‌تواند برای تأخیر در وصل یا ریست استفاده شود. همچنین برای خطای اضافه‌جریان و عدم تقارن و برای خطای کاهش جریان، تأخیرهای جداگانه در نظر گرفته شده‌اند.
در سری FN، تأخیر خطاهای OL و A% تا 20s قابل تنظیم است و تأخیر خطای کاهش جریان در محدوده 5–10s قرار دارد. زمان وصل نیز تا 240s قابل تنظیم است.
الکتروموتور هنگام راه‌اندازی معمولاً جریان بیشتری نسبت به حالت پایدار مصرف می‌کند. اگر این جریان موقت همانند اضافه‌بار عادی تفسیر شود، کنترل بار ممکن است بلافاصله موتور را قطع کند.
پارامتر Delay Start برای مدیریت این مرحله استفاده می‌شود. در خانواده DLF امکان تنظیم این زمان تا 120s وجود دارد. سری FN نیز در حالت دستی امکان تنظیم مرحله استارت تا 120s را دارد و در حالت خودکار از منطق ویژه‌ای برای کنترل جریان ابتدای راه‌اندازی استفاده می‌کند.
زمان استارت نباید بیش از نیاز واقعی موتور در نظر گرفته شود؛ زیرا در این صورت ممکن است بخشی از شرایط غیرعادی راه‌اندازی برای مدت طولانی‌تری بدون واکنش حفاظتی باقی بماند.
سری FN دو مد کاری برای مرحله استارت دارد. در حالت دستی، کاربر زمان استارت اولیه را مشخص می‌کند و در این بازه رفتار اضافه‌جریان مطابق منطق تعیین‌شده دستگاه مدیریت می‌شود.
در حالت خودکار، کنترلر مرحله راه‌اندازی را نیز پایش می‌کند. اگر جریان در این مرحله به مقادیر بسیار بالا برسد یا پس از زمان تعیین‌شده همچنان بیش از حد OL باقی بماند، دستگاه خطا را تشخیص می‌دهد و خروجی را قطع می‌کند.
این قابلیت سری FN را برای کاربردهایی مناسب می‌کند که کنترل شرایط گیرپاژ یا استارت سنگین موتور اهمیت بیشتری دارد.
در مدل‌های سه‌فاز کنترل بار شیوا امواج، برای محدوده‌های اعلام‌شده به CT خارجی جداگانه نیاز نیست و کابل‌های جریان از مسیرهای اندازه‌گیری دستگاه عبور می‌کنند.
سازنده حداکثر سطح مقطع کابل عبوری را 25mm² اعلام کرده است. بنابراین علاوه بر جریان، ابعاد و سطح مقطع کابل نیز باید هنگام انتخاب و نصب بررسی شوند.
عدم نیاز به CT خارجی باعث ساده‌تر شدن سیم‌کشی می‌شود؛ اما باید مسیر عبور هادی‌ها دقیقاً مطابق نقشه سازنده اجرا شود تا اندازه‌گیری جریان صحیح باشد.
| مشخصه | خانواده DLF | سری FN |
|---|---|---|
| ولتاژ تغذیه | 180–250VAC / 50–60Hz | 180–250VAC / 50–60Hz |
| خروجی | رله 5A | رله 5A |
| درجه حفاظت بدنه | IP30 | IP30 |
| CT خارجی | نیاز ندارد | نیاز ندارد |
| حداکثر سطح مقطع هادی عبوری | 25mm² | 25mm² |
| حفاظت جریان | افزایش، کاهش و عدم تقارن | افزایش، کاهش و عدم تقارن |
کنترل بار و کنترل فاز دو تجهیز مکمل هستند. کنترل بار جریان موتور یا مصرف‌کننده را بررسی می‌کند و می‌تواند اضافه‌جریان، کاهش جریان و عدم تقارن جریان را تشخیص دهد.
کنترل فاز وضعیت شبکه را از نظر فاز و ولتاژ پایش می‌کند. برای مثال تشخیص قطع فاز، جابه‌جایی فاز یا خطاهای ولتاژ در محدوده عملکرد کنترل فاز قرار می‌گیرد.
شیوا امواج نیز در راهنمای رسمی کنترل بار دیجیتال تأکید می‌کند که برای حفاظت موتور در برابر دو فاز شدن، کنترل بار به‌تنهایی کافی نیست. اگر پروژه هم‌زمان به حفاظت‌های شبکه و جریان نیاز دارد، کنترل فاز بار گزینه قابل بررسی است.
کنترل بار تمرکز خود را روی جریان مصرف‌کننده قرار می‌دهد. کنترل فاز بار علاوه بر جریان، پارامترهای شبکه سه‌فاز را نیز پایش می‌کند. بنابراین کنترل فاز بار یک تجهیز ترکیبی‌تر است.
اگر یک کنترل فاز به‌صورت جداگانه در تابلو وجود داشته باشد، ممکن است استفاده از کنترل بار برای هر مصرف‌کننده مناسب باشد. اگر هدف جمع کردن هر دو نوع حفاظت در یک تجهیز برای یک موتور باشد، کنترل فاز بار می‌تواند ساختار ساده‌تری ایجاد کند.
کنترل بار می‌تواند اضافه‌جریان را به‌صورت الکترونیکی پایش کند و قابلیت‌هایی مانند کاهش جریان و عدم تقارن را نیز ارائه دهد. از این نظر امکانات آن با یک رله حرارتی ساده یکسان نیست.
با این حال بی‌متال و کنترل بار از نظر اصل عملکرد و منحنی حفاظتی دقیقاً یک تجهیز نیستند. تصمیم برای حذف یا جایگزینی رله حرارتی باید بر اساس طراحی مدار، مشخصات موتور و هماهنگی حفاظتی انجام شود.
کنترل بار برای پایش جریان کاری و خطاهای مرتبط با بار طراحی شده است و نباید به‌عنوان جایگزین حفاظت اتصال کوتاه در نظر گرفته شود.
برای حفاظت اتصال کوتاه باید فیوز، کلید مینیاتوری، کلید اتوماتیک یا کلید حرارتی دارای قدرت قطع مناسب در مدار وجود داشته باشد. کنترل بار، کنتاکتور و کلید حفاظتی هر یک وظیفه متفاوتی در تابلو دارند.
شیوا امواج علاوه بر خانواده‌های سه‌فاز، یک کنترل بار تک‌فاز 25A نیز در گروه تجهیزات حفاظت تک‌فاز خود دارد. این محصول از نظر ساختار با کنترل بارهای سه‌فاز DLF و DLFN متفاوت است و علاوه بر جریان، حفاظت‌های ولتاژی مربوط به کاربرد تک‌فاز را نیز ارائه می‌کند.
همچنین سازنده اعلام کرده است که کنترل بار دیجیتال سه‌فاز DLF در برخی کاربردهای تک‌فاز نیز با روش سیم‌کشی مشخص قابل استفاده است. با این حال برای پروژه جدید، بهتر است ابتدا مدل اختصاصی تک‌فاز و شرایط نصب با نیاز واقعی مدار مقایسه شوند.
مهم‌ترین پارامتر انتخاب، جریان واقعی موتور در حالت کار عادی است. بهتر است مدلی انتخاب شود که جریان موتور در بخش مناسبی از محدوده اندازه‌گیری آن قرار بگیرد. برای مثال برای یک موتور کم‌جریان، DLF-15A یا DLFN-30A معمولاً امکان تنظیم دقیق‌تری نسبت به مدل 100 آمپر ایجاد می‌کند.
پس از جریان، باید نیاز حفاظتی مشخص شود. اگر حفاظت کاهش جریان برای پمپ لازم است، تنظیم UL اهمیت دارد. اگر موتور سه‌فاز است، عدم تقارن جریان نیز باید متناسب با شرایط بار تنظیم شود.
مرحله بعد انتخاب زمان استارت است. موتورهایی با استارت سنگین یا بار اینرسی بالا به زمان بیشتری برای رسیدن به شرایط پایدار نیاز دارند. سری FN در این بخش امکانات بیشتری برای حالت دستی و خودکار ارائه می‌کند.
| معیار | موضوع قابل بررسی |
|---|---|
| جریان نامی موتور | انتخاب مدل 15، 30، 60 یا 100 آمپر |
| دقت تنظیم | مدل‌های رنج پایین برای بارهای کم‌جریان دقت مناسب‌تری دارند |
| اضافه‌جریان | تنظیم OL متناسب با جریان واقعی بار |
| کاهش جریان | مهم برای پمپ، کف‌کش و تشخیص بی‌باری |
| عدم تقارن | پایش اختلاف جریان فازها |
| Delay Start | هماهنگی با زمان راه‌اندازی موتور |
| تأخیر خطا | جلوگیری از قطع ناخواسته در تغییرات کوتاه |
| نوع حفاظت شبکه | در صورت نیاز به قطع فاز و ولتاژ، کنترل فاز نیز بررسی شود |
هادی‌های موتور باید مطابق نقشه همان مدل از محل‌های اندازه‌گیری عبور داده شوند. جهت و تعداد عبور سیم‌ها اهمیت دارد و تغییر خودسرانه سیم‌کشی می‌تواند باعث نمایش نادرست جریان شود.
تغذیه دستگاه و خروجی رله نیز باید بر اساس نقشه ترمینال همان مدل متصل شوند. خروجی رله در کاربردهای موتوری معمولاً در مسیر مدار فرمان کنتاکتور قرار می‌گیرد.
پس از نصب، ابتدا جریان واقعی موتور در شرایط کاری سالم مشاهده شود و سپس حدود OL، UL، A% و زمان‌های تأخیر تنظیم شوند. بهتر است تنظیمات صرفاً بر اساس توان درج‌شده روی پلاک موتور انجام نشوند و رفتار واقعی بار نیز بررسی شود.
قیمت کنترل بار شیوا امواج به مدل، محدوده جریان و نسل محصول وابسته است. مدل‌های DLF-15A و DLF-60A در خانواده کنترل بار دیجیتال و مدل‌های DLFN-30A و DLFN-100A در سری FN قرار دارند.
برای استعلام قیمت بهتر است جریان موتور، تک‌فاز یا سه‌فاز بودن مصرف‌کننده، نیاز به حفاظت کاهش جریان، نحوه راه‌اندازی و مدل قبلی دستگاه اعلام شوند. در پروژه جایگزینی، عکس پلاک و کد کامل کنترل بار قبلی نیز برای انتخاب دقیق‌تر مفید است.
جریان مصرف‌کننده را پایش می‌کند و در برابر افزایش، کاهش و عدم تقارن جریان، بسته به مدل و تنظیمات، فرمان حفاظتی صادر می‌کند.
در خانواده سه‌فاز، DLF-15A، DLF-60A، DLFN-30A و DLFN-100A از مدل‌های فعلی هستند.
DLFN مربوط به سری FN است و علاوه بر محدوده‌های 30 و 100 آمپر، امکانات پیشرفته‌تری برای مدیریت جریان در مرحله استارت و دو حالت دستی و خودکار دارد.
در مدل‌های DLF و DLFN بررسی‌شده خیر؛ اندازه‌گیری با عبور مستقیم هادی از مسیر دستگاه انجام می‌شود.
بله، در صورتی که خشک‌کار کردن باعث کاهش قابل تشخیص جریان شود، می‌توان حد UL را برای قطع خروجی در جریان پایین تنظیم کرد.
کنترل بار برای پایش جریان طراحی شده است و برای حفاظت کامل در برابر قطع و جابه‌جایی فاز باید کنترل فاز یا کنترل فاز بار بررسی شود.
مدل‌های سه‌فاز DLF و DLFN اساساً رله پایش جریان هستند. برای خطاهای ولتاژ باید کنترل فاز، کنترل فاز بار یا محافظ مناسب استفاده شود.
مدلی با رنج پایین مانند DLF-15A یا DLFN-30A معمولاً امکان تنظیم دقیق‌تری برای چنین جریانی ایجاد می‌کند؛ انتخاب نهایی به شرایط بار و حفاظت مورد نیاز وابسته است.
خیر. این عدد ظرفیت کنتاکت خروجی رله است و در مدارهای صنعتی معمولاً برای فرمان دادن به بوبین کنتاکتور استفاده می‌شود.
جریان واقعی موتور، نوع بار، تک‌فاز یا سه‌فاز بودن، نیاز به حفاظت کاهش جریان، زمان استارت، وضعیت کنترل فاز و کد مدل قبلی باید مشخص شوند.
برای خرید کنترل بار شیوا امواج ابتدا جریان واقعی موتور و نوع کاربرد مشخص شود. برای بارهای کم‌جریان می‌توان مدل‌های 15 یا 30 آمپر را بررسی کرد و برای جریان‌های بالاتر مدل‌های 60 یا 100 آمپر مناسب‌تر هستند. سپس حد افزایش و کاهش جریان، عدم تقارن، زمان استارت، تأخیر قطع و نیاز به کنترل فاز بررسی شوند. در پمپ و کف‌کش نیز قابلیت تشخیص کاهش جریان می‌تواند برای حفاظت در برابر بی‌باری کاربرد مهمی داشته باشد.
آوا الکتریک به‌عنوان مرکز تخصصی فروش و تأمین تجهیزات برق و اتوماسیون صنعتی، امکان بررسی مدل‌های مختلف کنترل بار شیوا امواج، تطبیق محدوده جریان با موتور، انتخاب مدل مناسب، استعلام قیمت، بررسی موجودی و خرید را فراهم می‌کند.
برای راهنمای خرید و دریافت قیمت کنترل بار شیوا امواج با شماره 03191091031 تماس بگیرید.
