گلند کابل برای ورود ایمن کابل به تابلو برق، جعبه تقسیم، موتور، سنسور و سایر تجهیزات الکتریکی استفاده میشود و همزمان وظایفی مانند مهار کابل، آببندی محل ورود و کاهش انتقال نیروی کششی به ترمینالها را انجام میدهد. گلندها بر اساس جنس، رزوه و کاربرد در مدلهای مختلف تولید میشوند.
مهمترین گروهها شامل گلند پلاستیکی، فلزی، EMC، ضد انفجار، آرموردار و زاویهدار هستند و رزوه آنها معمولاً به صورت Metric، PG یا در برخی محصولات NPT ارائه میشود. برای انتخاب صحیح باید قطر خارجی کابل، سایز رزوه، جنس بدنه، درجه حفاظت و شرایط محیطی بررسی شود. برای مشاوره و استعلام قیمت با 03191091031 تماس بگیرید.
گلند کابل یکی از اجزای مهم در ورود کابل به تابلو برق، جعبه تقسیم، موتور، ماشینآلات و تجهیزات الکتریکی است. وظیفه گلند فقط عبور دادن کابل از بدنه نیست؛ یک گلند مناسب کابل را در نقطه ورود مهار میکند، به آببندی محفظه کمک میکند و مانع انتقال مستقیم نیروی کششی یا حرکت کابل به ترمینالهای داخلی میشود. در کاربردهای خاص، گلند میتواند نقش اتصال شیلد EMC، مهار زره کابل یا ایجاد یک ورودی تأییدشده برای محیطهای مستعد انفجار را نیز داشته باشد.
شرکت LAPP نیز Cable Gland را تجهیزی برای اتصال محکم و آببندی کابل به Housing معرفی میکند و از وظایفی مانند حفاظت در برابر عوامل مکانیکی، گردوغبار، رطوبت و ایجاد Strain Relief نام میبرد. همین تنوع عملکرد باعث شده گلندها در مدلهای بسیار متفاوتی تولید شوند و انتخاب آنها فقط با دانستن سایز رزوه امکانپذیر نباشد.
| نوع گلند | کاربرد اصلی | ویژگی شاخص |
|---|---|---|
| پلاستیکی | تابلو برق و جعبه تقسیم عمومی | سبک، عایق و اقتصادی |
| فلزی | ماشینآلات و محیط صنعتی | استحکام مکانیکی بالاتر |
| EMC | کابلهای شیلددار | اتصال شیلد به بدنه و کاهش تداخل |
| ضد انفجار | Hazardous Area | دارای Certification متناسب با نوع حفاظت |
| آرموردار | کابل زرهدار | مهار Armor و حفظ اتصال مکانیکی |
| زاویهدار | فضاهای محدود | تغییر مسیر خروج کابل |
| چندسوراخ | ورود چند کابل از یک رزوه | Sealing Insert چندمسیره |
گلند پلاستیکی یکی از پرمصرفترین انواع گلند در تابلو برق، جعبههای تقسیم، سیستمهای روشنایی و تجهیزات عمومی است. پلیآمید یکی از مواد رایج در ساخت این محصولات است. HUMMEL در خانواده گلندهای پلاستیکی خود از Polyamide استفاده میکند و سایزهای Metric، PG و NPT را در سبد محصول ارائه میدهد.
مزیت گلند پلاستیکی وزن کم، عایق بودن، مقاومت مناسب در برابر خوردگی و قیمت اقتصادیتر در بسیاری از کاربردهاست. برای محیطهایی که بدنه فلزی الزامی نیست، این محصولات میتوانند انتخاب مناسبی باشند.
با این حال جنس پلاستیکی به معنی درجه حفاظت پایین نیست. برای نمونه LAPP در سری SKINTOP ST-M از Polyamide 6 استفاده میکند و برای بعضی سایزهای آن IP68 و IP69 تأیید شده است. بنابراین IP را باید از دیتاشیت همان مدل بررسی کرد و نباید فقط بر اساس جنس گلند درباره حفاظت نتیجه گرفت.
گلند فلزی برای محیطهایی استفاده میشود که استحکام مکانیکی بیشتر، مقاومت در برابر ضربه یا قابلیتهایی مانند EMC مورد نیاز است. برنج با روکش نیکل و Stainless Steel از مواد رایج این خانواده هستند.
HUMMEL گلندهای فلزی را در نسخههای برنجی و Stainless Steel عرضه میکند و LAPP نیز خانواده گستردهای از Brass Cable Glands با روکش نیکل دارد. انتخاب جنس باید بر اساس محیط نصب، مواد شیمیایی، رطوبت، خوردگی و شرایط مکانیکی انجام شود.
گلند فلزی به صورت خودکار به معنی EMC، ضد انفجار یا مناسب کابل آرموردار نیست. هر یک از این قابلیتها نیازمند طراحی و Certification مشخص همان مدل است.
گلند EMC برای کابلهای دارای شیلد طراحی میشود و علاوه بر مهار و آببندی کابل، امکان ایجاد تماس الکتریکی مناسب بین شیلد کابل و بدنه یا سیستم ارت تجهیز را فراهم میکند. این ساختار در تابلوهای دارای اینورتر، سروودرایو، موتور، تجهیزات اندازهگیری و سیستمهای حساس به نویز اهمیت دارد.
LAPP مدل SKINTOP MS-M BRUSH را برای ورود EMC-compatible کابلهای مسی شیلددار معرفی میکند و کاربرد آن را در Control System، Motor و Frequency Converter ذکر میکند. HUMMEL نیز برای گلندهای EMC خود اتصال 360 درجه شیلد را ارائه میدهد.
بنابراین اگر کابل شیلددار است، استفاده از یک گلند فلزی معمولی الزاماً جایگزین گلند EMC نیست. مکانیزم تماس با Braid یا Shield باید در طراحی همان گلند وجود داشته باشد.
در محیطهای Hazardous Area، گلند باید با نوع حفاظت تجهیزات و Zone مورد استفاده سازگار باشد. در این کاربرد نمیتوان از یک گلند معمولی صرفاً به دلیل فلزی بودن یا IP بالا استفاده کرد.
LAPP خانواده SKINTOP MS ATEX را با Certification مربوط به IECEx عرضه میکند و HUMMEL نیز گلندهای جداگانه Ex e و Ex d برای مناطق مستعد انفجار دارد.
در ایران نیز تولیدکنندگانی مانند الکتروپرک پایا گروه گلند ضد انفجار را با Certificationهای مربوطه عرضه میکنند. وجود ATEX یا IECEx و نوع Protection باید برای مدل دقیق بررسی شود.
Ex e و Ex d دو مفهوم یکسان نیستند. تجهیزات Ex e بر مبنای Increased Safety طراحی میشوند، در حالی که Ex d به ساختار Flameproof مرتبط است. گلند باید با نوع حفاظت تجهیز و Certification مورد نیاز آن هماهنگ باشد.
HUMMEL نیز این دو گروه را جداگانه ارائه میکند: HSK-Ex برای کاربردهای Protection Type e و HSK-Ex-d برای تجهیزات با Protection Type d. بنابراین عبارت عمومی «گلند ضد انفجار» برای انتخاب محصول کافی نیست.
کابلهای Armoured دارای لایه زره فلزی هستند و گلند آنها باید علاوه بر آببندی، بتواند Armor را به شکل مناسب مهار کند. طراحی این گلند با مدل ساده مخصوص کابل بدون زره یکسان نیست.
در انتخاب گلند کابل زرهدار باید نوع Armor، قطر روی زره، قطر غلاف خارجی، سایز Entry و در کاربردهای خاص الزامات ارت یا ضد انفجار همزمان بررسی شوند. به همین دلیل انتخاب فقط بر اساس سطح مقطع هادی روش دقیقی نیست.
دو سیستم رزوه بسیار رایج در بازار ایران Metric و PG هستند. در سیستم Metric کدهایی مانند M12، M16، M20، M25، M32، M40، M50 و M63 دیده میشوند. HUMMEL نیز همین سایزهای رایج را در Portfolio خود ذکر میکند.
در سیستم PG نیز سایزهایی مانند PG7، PG9، PG11، PG13.5، PG16، PG21، PG29، PG36، PG42 و PG48 در بازار رایجاند.
PG و Metric دو استاندارد رزوه متفاوت هستند و مثلاً M20 را نباید بدون بررسی جایگزین PG13.5 یا PG16 کرد. قطر رزوه، Pitch و سوراخ نصب باید با Housing مطابقت داشته باشد.
در برخی تجهیزات وارداتی، Entry به صورت NPT است. تولیدکنندگانی مانند HUMMEL در کنار Metric و PG، گلندهای NPT نیز عرضه میکنند. بنابراین قبل از خرید باید نوع Thread ورودی تجهیز مشخص باشد.
استفاده از گلند با رزوه نامتناسب یا اجبار مکانیکی آن داخل سوراخ میتواند به رزوه Housing آسیب بزند و Sealing صحیح را نیز از بین ببرد.
یکی از اشتباههای رایج، انتخاب گلند فقط بر اساس سطح مقطع کابل است. پارامتر اصلی برای Sealing Insert، قطر خارجی واقعی کابل است. هر گلند یک Clamping Range یا Sealing Range مشخص دارد و قطر کابل باید داخل این محدوده قرار بگیرد.
برای نمونه در گلند EMC مدل METRICA-M-EMC-E شرکت HUMMEL، یک مدل M20 برای کابل 6 تا 12mm و یک M20 دیگر برای 7.5 تا 14mm عرضه میشود. یعنی حتی یک سایز رزوه واحد میتواند چند محدوده کابل متفاوت داشته باشد.
بنابراین برای خرید باید حداقل دو مشخصه جداگانه اعلام شود: رزوه محل نصب و قطر خارجی کابل.
IP نشاندهنده درجه حفاظت در برابر نفوذ اجسام جامد و آب است. IP68 یکی از Ratingهای رایج در گلندهای صنعتی با آببندی بالا است، اما شرایط آزمون و عمق یا فشار مربوطه باید از دیتاشیت همان سازنده خوانده شود.
برای مثال HUMMEL برای METRICA-M-EMC-E مقدار IP68 با آزمون 5bar/30min را اعلام کرده است، در حالی که برخی محصولات دیگر این برند IP68 با شرایط متفاوت و حتی IP69K دارند.
در بازار ایران نیز گلندهای عمومی با IP68 بسیار رایج هستند، اما IP درجشده باید مربوط به مجموعه نصبشده صحیح شامل گلند، Seal، کابل و ورودی Housing باشد.
برای تجهیزاتی که در معرض شستوشوی شدید یا Water Jet قرار دارند، برخی سازندگان گلندهای دارای IP69 یا IP69K ارائه میکنند. HUMMEL در سبد خود مدلهایی با IP69K و LAPP نیز برای برخی SKINTOPها IP69 را تأیید کرده است.
این Rating نباید به همه گلندهای همان برند تعمیم داده شود و باید در دیتاشیت مدل مورد نظر وجود داشته باشد.
در شرایطی که فضای مقابل Entry محدود است یا کابل باید بلافاصله پس از خروج تغییر جهت دهد، گلند 90 درجه یا Angle Adapter میتواند از خم تند کابل جلوگیری کند.
انتخاب گلند زاویهدار باید بر اساس قطر کابل، Thread و شعاع خم مجاز کابل انجام شود. در کابلهای متحرک نیز میتوان از مدلهای دارای Bending Protection استفاده کرد.
کابلهایی که نزدیک نقطه ورود مرتب خم میشوند ممکن است در محل خروج از گلند دچار تنش مکانیکی شوند. برای این کاربرد گلندهای دارای Spiral یا Bending Protection طراحی میشوند.
LAPP برای نمونه SKINTOP BS-SC-M METAL را با فنر Stainless Steel برای حفاظت کابل در قطعات متحرک ماشین و کاهش خمشدگی شدید ارائه کرده است.
گلند Multi-hole یا Multiple Entry دارای Sealing Insert با چند سوراخ است و اجازه میدهد چند کابل کوچک از یک Entry عبور کنند. این مدل میتواند در تجهیزاتی که تعداد ورودی محدود است مفید باشد.
قطر هر کابل باید با سوراخ مربوطه هماهنگ باشد و در صورت خالی ماندن یک مسیر نیز باید روش آببندی آن مطابق Accessories سازنده رعایت شود.
در بسیاری از نصبها علاوه بر گلند به Locknut، O-ring، Sealing Washer، Reducer، Enlarger یا Blank Plug نیاز است. اگر Housing رزوه داخلی ندارد، Locknut معمولاً از داخل محفظه گلند را ثابت میکند.
در مدلهای EMC ممکن است مهره یا Accessory مورد استفاده در Bonding نیز اهمیت داشته باشد. LAPP برای برخی Housingهای رنگشده یا Powder-coated استفاده از Locknut مناسب برای Equipotential Bonding را توصیه میکند.
| پارامتر | نکته انتخاب |
|---|---|
| قطر کابل | باید داخل Clamping Range مدل قرار گیرد. |
| رزوه | Metric، PG، NPT یا استاندارد دیگر مطابق Entry تجهیز. |
| جنس | پلیآمید، برنج با روکش نیکل یا Stainless Steel بر اساس محیط. |
| درجه حفاظت | IP مورد نیاز پروژه برای مدل دقیق بررسی شود. |
| شیلد کابل | برای Shielded Cable در صورت نیاز گلند EMC انتخاب شود. |
| Armor | برای کابل زرهدار گلند مخصوص Armoured Cable لازم است. |
| Hazardous Area | Certification و نوع Ex متناسب با تجهیز و Zone بررسی شود. |
| حرکت کابل | در کاربرد متحرک مدل Bending Protection مناسبتر است. |
پیش از نصب باید قطر کابل، Thread و ضخامت دیواره Housing کنترل شوند. گلند باید در ورودی مناسب قرار گیرد و O-ring یا Washer در صورت نیاز به شکل صحیح نصب شود.
مهره Cap باید تا Torque توصیهشده سازنده بسته شود. کم بودن گشتاور میتواند باعث Sealing یا Strain Relief ناکافی شود و بستن بیش از حد نیز ممکن است Seal، کابل یا بدنه گلند را آسیب بزند.
در گلند EMC باید شیلد کابل به اندازه صحیح آماده شود تا مکانیزم Contact بتواند تماس 360 درجه یا سطح تماس مورد نظر سازنده را ایجاد کند.
در گلند ضد انفجار یا آرموردار نیز نحوه آمادهسازی کابل، طول Strip و ترتیب قطعات باید دقیقاً مطابق Installation Instruction همان مدل اجرا شود و نصب حدسی قابل توصیه نیست.
قیمت گلند کابل به جنس، سایز رزوه، محدوده قطر کابل، درجه حفاظت و کاربرد تخصصی آن بستگی دارد. گلند پلاستیکی عمومی معمولاً ساختار سادهتری از یک گلند فلزی EMC یا مدل دارای Certification ضد انفجار دارد. همچنین دو گلند M20 ممکن است به دلیل تفاوت در جنس، Clamping Range، IP، طول رزوه یا استاندارد قیمت متفاوتی داشته باشند. برای استعلام دقیق بهتر است علاوه بر سایز گلند، قطر کابل و شرایط کاربرد نیز اعلام شود.
کابل را در محل ورود به محفظه مهار و آببندی میکند و از انتقال نیروی مکانیکی به سیمبندی داخلی میکاهد.
به کاربرد بستگی دارد. پلاستیکی سبک، عایق و مقاوم به خوردگی است؛ فلزی برای استحکام بالاتر و قابلیتهایی مانند EMC گزینههای بیشتری دارد.
هم سایز و نوع رزوه محل نصب و هم قطر خارجی واقعی کابل باید مشخص باشند.
خیر. دو سیستم رزوه متفاوت هستند و باید با ورودی تجهیز تطابق داشته باشند.
برای کابل شیلددار طراحی شده و مکانیزمی برای ایجاد اتصال الکتریکی مناسب بین شیلد کابل و بدنه دارد.
خیر. گلند ضد انفجار باید Certification و نوع حفاظت مناسب مانند Ex e یا Ex d برای مدل دقیق داشته باشد.
شرایط IP68 به آزمون و مشخصات سازنده وابسته است و فقط در صورت نصب صحیح گلند، کابل و Seal معتبر است.
باید گلند مخصوص Armoured Cable متناسب با نوع زره و قطر کابل انتخاب شود.
خیر. ممکن است چند مدل M20 با Clamping Range متفاوت وجود داشته باشد؛ محدوده قطر باید جداگانه بررسی شود.
نوع گلند، جنس، سایز رزوه، قطر خارجی کابل، IP مورد نیاز و در کاربردهای خاص نیاز به EMC، Armor یا Certification ضد انفجار اعلام شود.
آوا الکتریک به عنوان فروشگاه تخصصی و مرکز تامین تجهیزات برق و اتوماسیون صنعتی، انواع گلند کابل برای تابلو برق، جعبه تقسیم، ماشینآلات و تجهیزات صنعتی را ارائه میکند. این دسته میتواند شامل گلندهای پلاستیکی، فلزی، EMC، ضد انفجار، آرموردار، زاویهدار و سایر مدلهای Metric، PG و NPT از برندهای مختلف باشد. برای انتخاب محصول مناسب میتوان قطر کابل، رزوه، جنس، درجه حفاظت، نوع شیلد یا زره و شرایط محیطی را بررسی کرد. برای مشاوره انتخاب، استعلام موجودی، قیمت و خرید گلند کابل با 03191091031 تماس بگیرید.