ترمینال ریلی BLOX یکی از گزینه‌های کاربردی برای ایجاد اتصال منظم، ایمن و قابل سرویس در تابلوهای برق و سیستم‌های کنترل است. در یک تابلو صنعتی معمولاً تعداد زیادی سیم از تجهیزات مختلف مانند کنتاکتور، رله، PLC، سنسور، موتور، منبع تغذیه و تجهیزات حفاظتی وارد مدار می‌شوند. اتصال مستقیم این سیم‌ها به یکدیگر علاوه بر بی‌نظمی، سرویس و عیب‌یابی را دشوار می‌کند. ترمینال ریلی این امکان را فراهم می‌کند که هر هادی در یک نقطه مشخص و قابل شناسایی متصل شود و در صورت نیاز بتوان مدار را بدون تغییر گسترده در سیم‌کشی بررسی یا جدا کرد.
محصولات BLOX موجود در آوا الکتریک فقط به یک مدل ترمینال عبوری محدود نمی‌شوند. در فایل این برند، خانواده‌های مختلفی از ترمینال‌های پیچی سری FJ، ترمینال ارت، مدل‌های بدنه‌بسته، ترمینال دوطبقه، ترمینال فیوزی و بلوک‌های توزیع قدرت وجود دارند. به همین دلیل انتخاب محصول باید بر اساس کاربرد واقعی انجام شود و تنها توجه به ظاهر یا عدد درج‌شده در نام مدل کافی نیست.
انواع ترمینال BLOX موجود
| گروه |
نمونه مدل‌ها |
کاربرد |
| ترمینال پیچی عبوری |
FJ3N، FJ5N، FJ6N، FJ10N، FJ16N، FJ35، FJ70، FJ150 |
اتصال مستقیم دو هادی |
| ترمینال ارت |
مدل‌های دارای /D |
اتصال PE به ریل و سیستم ارت |
| ترمینال بدنه‌بسته |
FJ3NE، FJ5NE، FJ10NE، FJ16NE، FJ35NE |
اتصال پیچی با Housing بسته‌تر |
| ترمینال دوطبقه |
FJKKB2.5، FJKK3، FJKK5 |
افزایش تراکم سیم‌بندی |
| ترمینال فیوزی |
FJ-4HESI، FJ-5HESI |
اتصال همراه حفاظت فیوزی |
| بلوک توزیع |
FJ80A، FJ125A، FJ250A، FJ400A، FJ500A |
توزیع یک ورودی به چند خروجی |
ترمینال پیچی سری FJ
سری FJ بخش اصلی ترمینال‌های ریلی BLOX را تشکیل می‌دهد. در این خانواده سیم از طریق پیچ و مجموعه فشاری داخلی روی هادی فلزی ثابت می‌شود. ساختار پیچی برای بسیاری از تابلوهای صنعتی شناخته‌شده و رایج است و امکان اتصال سیم‌های مختلف را با رعایت سطح مقطع مجاز فراهم می‌کند.
مدل‌هایی مانند FJ3N، FJ5N، FJ6N، FJ10N و FJ16N برای سطوح مقطع مختلف طراحی شده‌اند. با افزایش سطح مقطع نامی، ظرفیت جریان و ابعاد فیزیکی ترمینال نیز معمولاً افزایش پیدا می‌کند. در نتیجه نمی‌توان یک ترمینال 2.5mm² را صرفاً به دلیل مشابهت ظاهری به جای مدل 10 یا 16mm² استفاده کرد.
| مدل |
سطح مقطع نامی |
جریان ثبت‌شده |
| FJ3N | 2.5mm² | 32A |
| FJ5N | 4mm² | 41A |
| FJ6N | 6mm² | 57A |
| FJ10N | 10mm² | 76A |
| FJ16N | 16mm² | 101A |
ترمینال‌های سطح مقطع بالا BLOX
BLOX علاوه بر مدل‌های معمول تابلو فرمان، ترمینال‌هایی برای کابل‌های با سطح مقطع بالاتر نیز دارد. در فایل آوا الکتریک مدل‌هایی مانند FJ35NL، FJ35NH، FJ50، FJ70، FJ95 و FJ150 وجود دارند.
این گروه برای مسیرهایی کاربرد دارد که جریان بالاتر و کابل ضخیم‌تر دارند. در چنین رنج‌هایی علاوه بر سطح مقطع سیم، جریان مجاز، ولتاژ نامی، گشتاور پیچ، نوع کابلشو یا سرسیم و فضای نصب روی ریل اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
ترمینال ارت BLOX
مدل‌های ارت در بسیاری از کدهای سری FJ با پسوند /D مشخص می‌شوند. این ترمینال‌ها معمولاً با رنگ سبز و زرد شناخته می‌شوند و برای اتصال هادی حفاظتی PE به ریل و در نهایت سیستم ارت تابلو استفاده می‌شوند.
در فایل مدل‌هایی مانند FJ3N/D، FJ5N/D، FJ6N/D، FJ10N/D و FJ16N/D وجود دارند. طراحی آنها باید به گونه‌ای باشد که اتصال مطمئنی بین هادی ارت و ریل ایجاد شود.
در نصب ترمینال ارت فقط اتصال سیم به ترمینال کافی نیست؛ خود ریل و صفحه مونتاژ نیز باید مطابق طراحی سیستم حفاظتی به PE متصل شوند.
ترمینال بدنه‌بسته سری NE
در فایل BLOX مدل‌هایی با پسوند NE مانند FJ3NE، FJ5NE، FJ6NE، FJ10NE، FJ16NE و FJ35NE وجود دارند. این مدل‌ها در گروه Closed Screw Type قرار می‌گیرند و Housing آنها نسبت به مدل‌های بازتر، ساختار پوشیده‌تری دارد.
تفاوت مدل NE فقط ظاهری نیست و مشخصات جریان، ابعاد یا Accessories ممکن است با مدل N معمولی متفاوت باشد. بنابراین هنگام جایگزینی باید Part Number کامل کنترل شود و فقط عدد سطح مقطع مبنای انتخاب قرار نگیرد.
ترمینال دوطبقه BLOX
مدل‌های FJKKB2.5، FJKK3 و FJKK5 از نوع Double Deck هستند. در ترمینال دوطبقه دو مسیر اتصال در ارتفاع یک ترمینال قرار می‌گیرد و به این ترتیب می‌توان تعداد بیشتری مدار را در طول محدود ریل جای داد.
این ویژگی در تابلوهایی که تعداد ورودی و خروجی زیاد و فضای نصب محدود است اهمیت دارد. با این حال دسترسی به سیم‌ها، مارک‌گذاری طبقات و امکان استفاده از Bridge باید هنگام طراحی بررسی شود.
ترمینال فیوزی BLOX
FJ-4HESI و FJ-5HESI دو مدل فیوزی موجود در فایل هستند. در این نوع ترمینال، مسیر الکتریکی از یک فیوز عبور می‌کند و به همین دلیل می‌توان حفاظت یک مدار فرعی را مستقیماً در ترمینال ایجاد کرد.
ترمینال فیوزی در مدارهای کنترل، ورودی و خروجی تجهیزات یا مسیرهایی که نیاز به حفاظت مجزا دارند کاربرد دارد. نوع و ابعاد فیوز باید دقیقاً با ترمینال سازگار باشد و نباید فیوز با جریان بالاتر از ظرفیت مسیر صرفاً برای جلوگیری از سوختن مکرر جایگزین شود.
بلوک توزیع BLOX چیست؟
Power Distribution Block برای تقسیم یک ورودی اصلی به چند خروجی استفاده می‌شود. این ساختار در تابلوهای برق می‌تواند جایگزین روش‌های نامنظم انشعاب‌گیری از کابل یا اتصال چند هادی زیر یک پیچ شود.
مدل‌هایی مانند FJ80A، FJ125A، FJ160A، FJ250A، FJ400A و FJ500A در فایل قرار دارند و برای جریان‌های مختلف استفاده می‌شوند. مدل FJ500A بالاترین جریان نامی ثبت‌شده در مجموعه فعلی این فایل را دارد.
در انتخاب بلوک توزیع باید علاوه بر جریان کل، سطح مقطع کابل ورودی، تعداد خروجی‌ها، سایز هر خروجی و مجموع بار شاخه‌ها بررسی شود.
ترمینال توزیع تک‌پل، دوپل و چهارپل
مدل‌های تک‌پل یک مسیر الکتریکی مستقل دارند و برای تقسیم یک فاز یا یک پتانسیل استفاده می‌شوند. در نسخه دوپل، دو مسیر مجزا و در نسخه چهارپل، چهار شینه مستقل داخل یک Housing قرار دارند.
برای مثال مدل‌هایی مانند FJ-211/100B در خانواده دوپل و مدل‌هایی مانند FJ-415/125BE در خانواده چهارپل قرار می‌گیرند. این محصولات برای توزیع چند فاز یا ترکیب فاز و نول در یک مجموعه فشرده مناسب هستند.
هر پل باید به عنوان یک مدار مستقل در نظر گرفته شود و نباید فرض کرد که تمام خروجی‌های یک بلوک چندپل از نظر الکتریکی به یکدیگر متصل‌اند.
چطور سطح مقطع ترمینال را انتخاب کنیم؟
عدد سطح مقطع نامی معمولاً مهم‌ترین نقطه شروع انتخاب است، اما کافی نیست. باید مشخص شود سیم از نوع افشان یا مفتولی است و آیا از وایرشو یا سرسیم استفاده می‌شود. بازه واقعی سیم قابل اتصال ممکن است با سطح مقطع نامی تفاوت داشته باشد.
جریان مدار نیز باید کمتر از Rating ترمینال در شرایط استاندارد باشد. اگر کابل برای جریان بالایی انتخاب شده اما ترمینال ظرفیت پایین‌تری داشته باشد، خود ترمینال می‌تواند به نقطه افزایش دما تبدیل شود.
در مدارهای قدرت، هماهنگی بین سطح مقطع کابل، تجهیزات حفاظتی، ترمینال و جریان اتصال کوتاه احتمالی اهمیت بیشتری دارد.
ولتاژ نامی ترمینال BLOX
بسیاری از ترمینال‌های معمولی سری FJ در فایل با ولتاژ 800V ثبت شده‌اند و برخی مدل‌های بزرگ‌تر تا 1000V را پوشش می‌دهند. در بلوک‌های توزیع نیز بسته به مدل، ولتاژهای متفاوتی وجود دارد.
ولتاژ نامی باید همراه با استاندارد مرجع همان محصول بررسی شود؛ زیرا Ratingهای IEC و UL می‌توانند برای یک Part Number مقادیر متفاوتی داشته باشند.
لوازم جانبی ترمینال BLOX
نصب کامل یک ردیف ترمینال معمولاً فقط به خود ترمینال محدود نمی‌شود. بسته به سری ممکن است به End Plate، End Stop، Jumper، Bridge، Partition Plate و Marker نیاز باشد.
Bridge برای مشترک کردن چند ترمینال کنار هم استفاده می‌شود. Marker امکان شماره‌گذاری و شناسایی مدار را فراهم می‌کند و End Stop نیز مجموعه ترمینال‌ها را روی ریل ثابت نگه می‌دارد.
لوازم جانبی باید دقیقاً با سری و عرض ترمینال سازگار باشند؛ جامپر یک ترمینال 2.5mm² لزوماً برای مدل 10 یا 16mm² قابل استفاده نیست.
نکات نصب ترمینال ریلی BLOX
پیش از نصب باید طول مناسب لخت‌کردن سیم مطابق مشخصات همان ترمینال رعایت شود. لخت کردن بیش از حد باعث باقی ماندن هادی بدون عایق در بیرون ترمینال و لخت کردن کمتر از حد باعث کاهش سطح تماس می‌شود.
پیچ ترمینال باید با Torque توصیه‌شده بسته شود. پیچ شل می‌تواند مقاومت اتصال و حرارت را افزایش دهد و سفت کردن بیش از حد نیز امکان آسیب به هادی یا مجموعه Clamp را دارد.
در مدارهای ارت، اتصال مکانیکی ترمینال به ریل و اتصال ریل به PE اهمیت دارد. در بلوک‌های توزیع نیز باید از وارد کردن تعداد سیم یا سطح مقطع خارج از محدوده مجاز خودداری شود.
در تابلوهای پرتراکم، فاصله مناسب بین ترمینال‌ها، داکت و سایر تجهیزات نیز باید برای دسترسی پیچ‌گوشتی، سیم‌کشی و سرویس آینده در نظر گرفته شود.
راهنمای انتخاب ترمینال BLOX
| پارامتر |
نکته انتخاب |
| نوع ترمینال | عبوری، ارت، دوطبقه، فیوزی یا توزیع. |
| سطح مقطع سیم | مطابق بازه مجاز همان Part Number انتخاب شود. |
| جریان نامی | از جریان کاری مدار کمتر نباشد. |
| ولتاژ | Rating IEC یا استاندارد مرجع بررسی شود. |
| تعداد طبقه | در تابلوهای پرتراکم مدل دوطبقه قابل بررسی است. |
| تعداد پل | در بلوک توزیع تک‌پل، دوپل یا چهارپل مشخص شود. |
| لوازم جانبی | جامپر، مارکر، End Plate و Stopper متناسب با سری انتخاب شوند. |
قیمت ترمینال ریلی BLOX
قیمت ترمینال ریلی BLOX به نوع محصول، سطح مقطع، ظرفیت جریان، ساختار بدنه و تعداد پل بستگی دارد. برای مثال FJ3N یک ترمینال عبوری کوچک است، در حالی که FJ500A یک بلوک توزیع قدرت با کاربرد کاملاً متفاوت است. ترمینال‌های ارت، دوطبقه و فیوزی نیز به دلیل ساختار متفاوت قیمت جداگانه‌ای دارند. برای استعلام دقیق بهتر است کد کامل محصول اعلام شود.
سوالات متداول ترمینال BLOX
BLOXconnect و BLOX چه تفاوتی دارند؟
BLOXconnect نام تجاری کامل این خانواده است و در بازار معمولاً به اختصار BLOX گفته می‌شود.
ترمینال FJ3N برای چه سطح مقطعی است؟
در فایل آوا الکتریک FJ3N با سطح مقطع نامی 2.5mm² و جریان 32A ثبت شده است.
پسوند /D چه معنی دارد؟
در مدل‌های موجود این پسوند برای نسخه ارت یا Protective Earth استفاده شده است.
مدل NE چیست؟
NE در خانواده ترمینال‌های پیچی با بدنه بسته‌تر قرار می‌گیرد و باید به عنوان Part Number مستقل بررسی شود.
ترمینال دوطبقه چه مزیتی دارد؟
دو مسیر اتصال را در فضای طولی کمتر روی ریل قرار می‌دهد و برای افزایش تراکم سیم‌بندی مناسب است.
ترمینال فیوزی BLOX چه مدل‌هایی دارد؟
در فایل آوا الکتریک FJ-4HESI و FJ-5HESI به عنوان مدل‌های فیوزی ثبت شده‌اند.
بلوک توزیع BLOX تا چه جریانی وجود دارد؟
در فایل فعلی مدل FJ500A با جریان نامی 500A وجود دارد.
تفاوت دوپل و چهارپل چیست؟
تعداد مسیرهای مستقل داخلی متفاوت است؛ دوپل دو مدار و چهارپل چهار مدار مجزا دارد.
آیا جامپر همه مدل‌ها یکسان است؟
خیر. Bridge یا Jumper باید با سری، Pitch و عرض همان ترمینال سازگار باشد.
برای خرید چه اطلاعاتی اعلام کنیم؟
کد کامل، سطح مقطع سیم، جریان مدار و نوع ترمینال مشخص شود؛ در بلوک توزیع تعداد پل و خروجی‌ها نیز اهمیت دارد.
راهنمای خرید و قیمت ترمینال ریلی BLOX
آوا الکتریک به عنوان فروشگاه تخصصی و مرکز فروش و تامین تجهیزات برق و اتوماسیون صنعتی، انواع ترمینال ریلی BLOX شامل ترمینال‌های پیچی FJ، مدل‌های ارت، بدنه‌بسته، دوطبقه، فیوزی و بلوک‌های توزیع تک‌پل، دوپل و چهارپل را ارائه می‌کند. برای انتخاب مدل مناسب می‌توان سطح مقطع سیم، جریان و ولتاژ مدار، نوع اتصال، تعداد طبقات، تعداد پل‌ها و لوازم جانبی مورد نیاز را بررسی کرد. برای مشاوره انتخاب، تطبیق مدل، استعلام موجودی، استعلام قیمت و خرید ترمینال ریلی BLOX با 03191091031 تماس بگیرید.
