کنترل فاز بار شیوا امواج یک رله حفاظتی میکروپروسسوری برای پایش هم‌زمان شبکه سه‌فاز و جریان مصرف‌کننده است. این دستگاه بسته به مدل، افزایش و کاهش جریان، عدم تقارن جریان، قطع و جابه‌جایی فاز، عدم تقارن ولتاژ و افت یا افزایش ولتاژ را کنترل می‌کند. خانواده فعلی شیوا امواج شامل مدل‌های LPF-15A و LPF-60A و همچنین سری FN با مدل‌های LPFN-30A و LPFN-100A است. اندازه‌گیری جریان در این محصولات بدون CT خارجی و با عبور کابل از دستگاه انجام می‌شود. برای انتخاب صحیح باید جریان واقعی موتور، زمان استارت، حدود ولتاژ، عدم تقارن و نوع حفاظت مورد نیاز بررسی شوند.
برای راهنمای خرید و دریافت قیمت کنترل فاز بار شیوا امواج با شماره 03191091031 تماس بگیرید.
کنترل فاز بار شیوا امواج یک تجهیز حفاظتی برای مصرف‌کننده‌های سه‌فاز است که وظایف کنترل فاز و کنترل جریان را در یک دستگاه ترکیب می‌کند. این محصول علاوه بر بررسی شرایط شبکه سه‌فاز، جریان مصرف‌کننده را نیز اندازه‌گیری می‌کند و می‌تواند خطاهایی مانند افزایش یا کاهش جریان، عدم تقارن جریان، قطع فاز، جابه‌جایی فاز، عدم تقارن ولتاژ و افت یا افزایش ولتاژ را تشخیص دهد. به همین دلیل کنترل فاز بار برای حفاظت الکتروموتور، پمپ، فن، کمپرسور، نوار نقاله و بسیاری از ماشین‌آلات صنعتی کاربرد دارد. شیوا امواج این گروه را در دو خانواده اصلی LPF و LPFN سری FN عرضه می‌کند که مدل‌های 15، 30، 60 و 100 آمپر را پوشش می‌دهند. انتخاب مدل باید بر اساس جریان واقعی موتور، دقت مورد نیاز، شرایط استارت و نوع حفاظت‌های مورد نیاز انجام شود و نباید تنها بر اساس توان موتور یا بیشترین رنج جریان تصمیم‌گیری شود.
در یک تابلو موتور، دو گروه خطا اهمیت زیادی دارند. گروه اول خطاهای شبکه مانند قطع فاز، جابه‌جایی ترتیب فازها، افت و افزایش ولتاژ یا عدم تقارن ولتاژ هستند. گروه دوم به خود مصرف‌کننده مربوط می‌شوند و شامل افزایش جریان، کاهش غیرعادی جریان یا عدم تعادل جریان میان فازها هستند.
کنترل فاز معمولی بیشتر گروه اول را پایش می‌کند و کنترل بار روی جریان مصرف‌کننده تمرکز دارد. کنترل فاز بار شیوا امواج این دو عملکرد را در یک دستگاه جمع کرده است. بنابراین در بسیاری از تابلوهای موتور می‌توان با یک تجهیز هم شرایط برق ورودی و هم وضعیت جریان بار را بررسی کرد.
خروجی دستگاه یک رله فرمان است و در مدارهای صنعتی معمولاً در مسیر بوبین کنتاکتور قرار می‌گیرد. هنگام وقوع خطا، کنترل فاز بار خروجی را قطع می‌کند و کنتاکتور مدار قدرت موتور را از شبکه جدا می‌کند.
در سبد فعلی شیوا امواج دو خانواده کنترل فاز بار دیده می‌شود. خانواده استاندارد با کد محصول 13F5 شامل مدل‌های LPF-15A و LPF-60A است و خانواده سری FN با کد 13FN2 شامل LPFN-30A و LPFN-100A می‌شود.
| مدل | محدوده جریان | دقت نمایش جریان | خانواده |
|---|---|---|---|
| LPF-15A | 0.5–15A | 0.1A | LPF / 13F5 |
| LPF-60A | 1–60A | 1A | LPF / 13F5 |
| LPFN-30A | 0.1–30A | 0.1A | FN / 13FN2 |
| LPFN-100A | 1–100A | 1A | FN / 13FN2 |
مدل با رنج بزرگ‌تر الزاماً انتخاب بهتری نیست. برای مثال اگر جریان موتور کمتر از یک آمپر باشد، مدل‌های دارای دقت 0.1A امکان تنظیم دقیق‌تری فراهم می‌کنند. در مقابل برای موتورهای با جریان بالاتر باید مدلی انتخاب شود که محدوده اندازه‌گیری آن جریان کاری و شرایط استارت موتور را پوشش دهد.
خانواده LPF با کد 13F5 در دو مدل 15 و 60 آمپر عرضه می‌شود. LPF-15A محدوده 0.5–15A را با دقت نمایش 0.1A پوشش می‌دهد و LPF-60A برای محدوده 1–60A با دقت نمایش 1A طراحی شده است.
این خانواده جریان را بر اساس منحنی I²t کنترل می‌کند، جریان را بدون CT خارجی اندازه می‌گیرد و امکان نمایش جریان، ولتاژ، پارامترهای تنظیمی و پیغام‌های خطا را دارد.
امکان نمایش مدت زمان فعال بودن دستگاه و تعداد دفعات وصل و قطع جریان نیز در خانواده LPF وجود دارد. همچنین ریست خودکار را می‌توان فعال یا غیرفعال کرد که در برخی فرآیندهای صنعتی برای جلوگیری از راه‌اندازی ناخواسته پس از خطا اهمیت دارد.
سری FN با مدل‌های LPFN-30A و LPFN-100A علاوه بر حفاظت‌های جریان و ولتاژ، منطق پیشرفته‌تری برای مرحله راه‌اندازی موتور ارائه می‌کند. این سری نیز بدون CT خارجی کار می‌کند و کابل‌ها مستقیماً از مسیرهای اندازه‌گیری دستگاه عبور داده می‌شوند.
LPFN-30A برای محدوده جریان تا 30A با تفکیک 0.1A مناسب است، در حالی که LPFN-100A جریان‌های بالاتر تا 100A را با تفکیک 1A پوشش می‌دهد.
یکی از تفاوت‌های مهم سری FN وجود دو مد دستی و خودکار برای مرحله استارت اولیه است. در مد دستی، کاربر زمان Delay Start را متناسب با موتور تنظیم می‌کند. در مد خودکار، دستگاه در زمان استارت نیز وضعیت جریان و کاهش ولتاژ را کنترل می‌کند تا شرایط شدید غیرعادی مانند جام کردن موتور سریع‌تر شناسایی شوند.
پارامتر OL حد بالای جریان را مشخص می‌کند. اگر جریان مصرف‌کننده از مقدار تنظیم‌شده بیشتر شود و شرایط خطا طبق منطق حفاظتی دستگاه ادامه پیدا کند، خروجی رله قطع می‌شود.
افزایش جریان می‌تواند بر اثر اضافه‌بار مکانیکی، گیرکردن محور، مشکل یاتاقان، افزایش فشار پمپ، انسداد مکانیکی، جام کردن موتور یا سایر خطاهای فرآیندی ایجاد شود.
تنظیم OL باید بر اساس جریان واقعی موتور و شرایط کاری آن انجام شود. انتخاب مقدار بسیار بالا حفاظت را کم‌اثر می‌کند و مقدار بیش از حد پایین نیز باعث قطع ناخواسته در شرایط عادی یا هنگام افزایش طبیعی بار می‌شود.
کاهش جریان نیز در بسیاری از تجهیزات می‌تواند نشانه بروز خطا باشد. برای مثال در پمپ، کم شدن بار مکانیکی به دلیل خشک‌کار کردن یا نبود سیال می‌تواند باعث کاهش جریان موتور شود.
پارامتر UL در کنترل فاز بار شیوا امواج برای تعیین حد پایین جریان استفاده می‌شود. اگر جریان از این حد کمتر شود، دستگاه می‌تواند پس از تأخیر مربوط، خروجی را قطع کند.
در مدل‌های رسمی این خانواده، قرار دادن UL روی صفر باعث غیرفعال شدن حفاظت کاهش جریان می‌شود. بنابراین اگر کاربرد به تشخیص بی‌باری نیاز ندارد، این حفاظت را می‌توان مطابق راهنمای دستگاه غیرفعال کرد.
عدم تقارن جریان یعنی مقدار جریان فازها اختلاف قابل توجهی با یکدیگر داشته باشد. این وضعیت می‌تواند در اثر عدم تعادل بار، مشکل سیم‌کشی، خطای موتور یا شرایط غیرعادی شبکه ایجاد شود.
کنترل فاز بار شیوا امواج از طریق پارامتر A% عدم تقارن جریان را بررسی می‌کند. در سری FN محدوده تنظیم رسمی این پارامتر 7–100% اعلام شده است.
در کاربردهایی که ذاتاً جریان سه فاز متقارن نیست، تنظیم این پارامتر اهمیت زیادی دارد و استفاده بدون بررسی می‌تواند باعث عملکرد ناخواسته رله شود.
کنترل فاز بار علاوه بر پایش جریان، وضعیت سه فاز شبکه را نیز کنترل می‌کند. قطع یکی از فازها می‌تواند باعث شرایط بسیار نامناسب برای موتور شود و جابه‌جایی دو فاز نیز جهت چرخش موتور را تغییر می‌دهد.
این قابلیت برای پمپ، کمپرسور، فن، نوار نقاله، آسانسور و ماشین‌آلاتی که جهت حرکت آن‌ها اهمیت دارد کاربرد زیادی دارد. در صورت تشخیص قطع یا عدم توالی فازها، رله خروجی اجازه ادامه کار موتور را نمی‌دهد.
افت ولتاژ می‌تواند گشتاور موتور را کاهش دهد و در برخی شرایط باعث افزایش جریان شود. افزایش بیش از حد ولتاژ نیز می‌تواند تنش بیشتری به عایق‌بندی موتور و سایر تجهیزات وارد کند.
در سری FN شیوا امواج حد افزایش ولتاژ در محدوده 400–480V و حد کاهش ولتاژ در محدوده 310–380V قابل تنظیم است. این مقادیر به سری FN مربوط هستند و برای مدل‌های دیگر باید مشخصات همان محصول بررسی شوند.
وجود سه فاز به‌تنهایی به معنی سالم بودن کامل شبکه نیست. ممکن است هر سه فاز وجود داشته باشند اما ولتاژ آن‌ها اختلاف زیادی داشته باشد. این عدم تعادل می‌تواند باعث ایجاد جریان نامتقارن و گرم شدن موتور شود.
سری FN امکان تنظیم عدم تقارن ولتاژ در محدوده 7–25% را ارائه می‌کند. انتخاب مقدار مناسب باید با حساسیت مصرف‌کننده و وضعیت واقعی شبکه هماهنگ شود.
| تجهیز | پارامتر مورد پایش | کاربرد اصلی |
|---|---|---|
| کنترل فاز | فاز و ولتاژ شبکه | قطع فاز، توالی فاز و خطاهای ولتاژ |
| کنترل بار | جریان مصرف‌کننده | افزایش، کاهش و عدم تقارن جریان |
| کنترل فاز بار | فاز، ولتاژ و جریان | حفاظت ترکیبی موتور و شبکه سه‌فاز |
اگر تنها کیفیت شبکه سه‌فاز اهمیت دارد، کنترل فاز ساده‌تر است. اگر فقط جریان بار باید کنترل شود، کنترل بار مناسب‌تر خواهد بود. کنترل فاز بار زمانی ارزش بیشتری دارد که هر دو گروه حفاظت برای یک مصرف‌کننده سه‌فاز مورد نیاز باشند.
یکی از ویژگی‌های مهم کنترل فاز بار شیوا امواج این است که در رنج‌های اعلام‌شده نیازی به CT خارجی جداگانه ندارد. هادی‌های جریان از مسیرهای تعبیه‌شده در بدنه دستگاه عبور می‌کنند و جریان توسط مدار داخلی اندازه‌گیری می‌شود.
حداکثر سطح مقطع کابل عبوری طبق اطلاعات رسمی سازنده 25mm² است. بنابراین هنگام انتخاب مدل باید علاوه بر جریان موتور، سطح مقطع کابل و فضای لازم برای عبور هادی نیز بررسی شوند.
عدم نیاز به CT خارجی سیم‌کشی را ساده‌تر می‌کند، اما نحوه عبور کابل باید دقیقاً مطابق نقشه نصب همان مدل انجام شود.
پارامتر On Delay مشخص می‌کند پس از برقرار شدن شرایط مناسب، چه مدت زمانی سپری شود تا خروجی رله وصل شود. در سری FN این زمان در محدوده 0–240s قابل تنظیم است.
این قابلیت برای جلوگیری از راه‌اندازی فوری موتور پس از برگشت برق یا ایجاد فاصله زمانی میان چند مصرف‌کننده کاربرد دارد. زمان بیش از حد طولانی یا کوتاه باید متناسب با فرآیند انتخاب شود.
موتور هنگام شروع حرکت معمولاً جریانی بالاتر از حالت پایدار مصرف می‌کند. اگر کنترل بار این جریان را مانند اضافه‌بار عادی تفسیر کند، امکان قطع ناخواسته در لحظه راه‌اندازی وجود دارد.
در خانواده LPF زمان استارت اولیه تا 120s قابل تنظیم است. سری FN نیز در مد دستی امکان تنظیم Delay Start از 0–120s را دارد و در مد خودکار از یک منطق اختصاصی برای کنترل مرحله استارت استفاده می‌کند.
زمان Delay Start باید تا حد امکان متناسب با زمان واقعی شتاب‌گیری موتور تنظیم شود. افزایش بی‌دلیل این زمان می‌تواند واکنش حفاظت را در مرحله استارت به تأخیر بیندازد.
خانواده LPF در مدل‌های 15 و 60 آمپر عرضه می‌شود و امکاناتی مانند نمایش جریان و ولتاژ، ثبت مدت زمان کارکرد، شمارش دفعات قطع و وصل و قابلیت فعال یا غیرفعال کردن ریست خودکار را ارائه می‌کند.
سری FN در مدل‌های 30 و 100 آمپر عرضه شده و تمرکز بیشتری روی مدیریت شرایط استارت موتور دارد. دو مد دستی و خودکار از مهم‌ترین تفاوت‌های این خانواده هستند.
با این حال سری FN نباید بدون اعلام رسمی سازنده به‌عنوان جایگزین قطعی خانواده LPF معرفی شود. هر دو خانواده در سبد فعلی شیوا امواج حضور دارند و باید براساس نیاز پروژه انتخاب شوند.
بله، برای پمپ‌های سه‌فاز کنترل فاز بار می‌تواند هم خطاهای شبکه و هم تغییرات غیرعادی جریان موتور را پایش کند. کاهش جریان نیز می‌تواند در برخی پمپ‌ها برای تشخیص شرایط بی‌باری یا خشک‌کار کردن مورد استفاده قرار گیرد.
با این حال حد UL باید براساس جریان واقعی پمپ در حالت عادی و شرایط کم‌بار تنظیم شود. خشک‌کار کردن تمام پمپ‌ها الزاماً الگوی جریان کاملاً یکسانی ایجاد نمی‌کند و تنظیم بدون اندازه‌گیری عملی توصیه نمی‌شود.
طبق راهنمای رسمی شیوا امواج، خانواده کنترل فاز بار LPF برای کنترل جریان تک‌فاز طراحی نشده است. برای مصرف‌کننده تک‌فاز باید کنترل بار یا حفاظت تک‌فاز مناسب بررسی شود.
این موضوع با کنترل بار دیجیتال شیوا امواج تفاوت دارد؛ کنترل بار دیجیتال در بعضی آرایش‌های مشخص می‌تواند برای بار تک‌فاز استفاده شود، اما کنترل فاز بار به دلیل منطق پایش سه‌فاز باید در کاربرد مناسب خودش استفاده شود.
خیر. کنترل فاز بار یک رله پایش و فرمان است و برای قطع جریان اتصال کوتاه طراحی نشده است. حفاظت اتصال کوتاه همچنان باید با فیوز، کلید مینیاتوری، کلید اتوماتیک یا کلید حرارتی مناسب انجام شود.
همچنین خروجی رله 5A این دستگاه به معنی امکان قطع مستقیم موتور 5 آمپر نیست. خروجی معمولاً برای فرمان دادن به بوبین کنتاکتور استفاده می‌شود و مدار قدرت توسط کنتاکتور مناسب قطع و وصل می‌شود.
| معیار انتخاب | نکته |
|---|---|
| جریان واقعی موتور | انتخاب بین مدل‌های 15، 30، 60 و 100 آمپر |
| دقت تنظیم | مدل‌های 15 و 30 آمپر دقت نمایش 0.1A دارند |
| حد اضافه‌جریان | تنظیم OL براساس جریان واقعی موتور |
| حد کاهش جریان | برای پمپ و تشخیص بی‌باری اهمیت بیشتری دارد |
| عدم تقارن جریان | تطبیق با شرایط واقعی موتور و بار |
| افت و افزایش ولتاژ | تنظیم حدود مناسب با مصرف‌کننده |
| Delay Start | هماهنگی حفاظت با زمان شتاب‌گیری موتور |
| نوع سری | LPF یا FN بر اساس رنج جریان و امکانات استارت |
| سطح مقطع کابل | حداکثر 25mm² برای عبور مستقیم طبق مشخصات سازنده |
| ولتاژ تغذیه | تطبیق تغذیه دستگاه و دسترسی به نول |
کنترل فاز بار باید مطابق نقشه همان مدل نصب شود. تغذیه دستگاه، ورودی‌های سه‌فاز، مسیر عبور هادی‌ها و کنتاکت خروجی هر کدام وظیفه مشخصی دارند و تغییر در سیم‌کشی می‌تواند باعث خطای اندازه‌گیری یا عملکرد نادرست دستگاه شود.
مدل‌های بررسی‌شده از تغذیه 180–250VAC استفاده می‌کنند و ورودی سه‌فاز آن‌ها برای شبکه 300–500VAC تعریف شده است. بنابراین وجود نول مناسب برای تغذیه دستگاه باید در تابلو بررسی شود.
پس از نصب، بهتر است ابتدا جریان واقعی هر فاز در حالت عادی ثبت شود و سپس OL، UL و A% تنظیم شوند. حدود ولتاژ و زمان‌های تأخیر نیز باید با موتور، نوع فرآیند و کیفیت شبکه هماهنگ شوند.
کنترل فاز بار بخشی از مدار حفاظتی موتور است و معمولاً همراه کنتاکتور و حفاظت اتصال کوتاه استفاده می‌شود. بسته به طراحی تابلو، کلید حرارتی، کلید اتوماتیک، فیوز، کنتاکتور، شستی استارت و استپ و سایر تجهیزات مدار فرمان نیز می‌توانند در کنار آن قرار گیرند.
اگر موتور توسط اینورتر راه‌اندازی می‌شود، محل نصب و روش استفاده از رله‌های پایش خارجی باید با راهنمای اینورتر و ساختار مدار هماهنگ شود و نباید بدون بررسی، کنترل فاز بار در هر نقطه‌ای از ورودی یا خروجی درایو نصب شود.
قیمت کنترل فاز بار شیوا امواج به خانواده محصول و محدوده جریان بستگی دارد. LPF-15A و LPF-60A در خانواده استاندارد قرار دارند و LPFN-30A و LPFN-100A مربوط به سری FN هستند. تفاوت رنج جریان و قابلیت‌های نرم‌افزاری باعث می‌شود هنگام مقایسه قیمت، مشخصات فنی نیز در کنار مبلغ خرید بررسی شوند.
برای استعلام دقیق بهتر است جریان نامی و جریان واقعی موتور، توان موتور، نوع بار، روش راه‌اندازی، زمان استارت، نیاز به حفاظت کاهش جریان و شرایط شبکه اعلام شوند. در پروژه جایگزینی نیز کد کامل کنترل فاز بار قبلی و عکس پلاک یا تنظیمات آن می‌تواند انتخاب مدل مناسب را دقیق‌تر کند.
فاز، ولتاژ و جریان مصرف‌کننده سه‌فاز را پایش می‌کند و در برابر خطاهایی مانند قطع و جابه‌جایی فاز، افت و افزایش ولتاژ، اضافه‌جریان، کاهش جریان و عدم تقارن، بسته به مدل و تنظیمات، خروجی حفاظتی را تغییر می‌دهد.
مدل‌های LPF-15A و LPF-60A در خانواده 13F5 و مدل‌های LPFN-30A و LPFN-100A در سری FN با کد 13FN2 قرار دارند.
مدل 15 آمپر محدوده پایین‌تر و دقت نمایش 0.1A دارد، در حالی که مدل 60 آمپر برای جریان‌های بالاتر طراحی شده و دقت نمایش آن 1A است.
LPF در رنج‌های 15 و 60 آمپر عرضه می‌شود؛ سری LPFN در رنج‌های 30 و 100 آمپر قرار دارد و دو مد دستی و خودکار برای مدیریت شرایط استارت موتور ارائه می‌کند.
در مدل‌های LPF و LPFN بررسی‌شده خیر؛ جریان با عبور مستقیم کابل از دستگاه اندازه‌گیری می‌شود و حداکثر سطح مقطع عبوری اعلام‌شده 25mm² است.
بله. علاوه بر حفاظت‌های فاز و ولتاژ، امکان کنترل کاهش جریان می‌تواند برای تشخیص برخی شرایط بی‌باری پمپ نیز مفید باشد.
خیر؛ طبق راهنمای سازنده برای بار تک‌فاز باید کنترل بار یا تجهیز حفاظتی مناسب تک‌فاز بررسی شود.
خیر. خروجی رله دستگاه در مدار فرمان استفاده می‌شود و در مدارهای موتوری معمولاً کنتاکتور وظیفه قطع و وصل مدار قدرت را بر عهده دارد.
خیر. برای اتصال کوتاه باید فیوز یا کلید حفاظتی با قدرت قطع مناسب به‌صورت جداگانه در مدار وجود داشته باشد.
جریان واقعی موتور، توان موتور، روش راه‌اندازی، جریان استارت، نیاز به حفاظت کاهش جریان، وضعیت شبکه سه‌فاز و مدل یا کد تجهیز قبلی باید مشخص شوند.
برای خرید کنترل فاز بار شیوا امواج ابتدا جریان واقعی موتور و شرایط راه‌اندازی مشخص شود. برای جریان‌های پایین، مدل‌های LPF-15A یا LPFN-30A امکان تنظیم دقیق‌تری دارند و برای جریان‌های بالاتر می‌توان LPF-60A یا LPFN-100A را بررسی کرد. سپس حدود OL و UL، عدم تقارن جریان و ولتاژ، افت و افزایش ولتاژ، Delay Start و زمان‌های وصل و قطع متناسب با فرآیند تنظیم شوند.
آوا الکتریک به‌عنوان مرکز تخصصی فروش و تأمین تجهیزات برق و اتوماسیون صنعتی، امکان بررسی مدل‌های مختلف کنترل فاز بار شیوا امواج، تطبیق رنج جریان با موتور، مشاوره انتخاب، استعلام قیمت، بررسی موجودی و خرید را فراهم می‌کند.
برای راهنمای خرید و دریافت قیمت کنترل فاز بار شیوا امواج با شماره 03191091031 تماس بگیرید.
